ÇOCUKLARIMIZ PROJELERİMİZ DEĞİL

Geçen gün gazetedeki bir başlık dikkatimi çekti: "Mükemmel Çocuk Yetiştirmek Mümkün Mü?" Çok garip geldi okuyunca. Kimin, hangi anne-babanın mükkemmel bir çocuk yetiştirmek gibi bir derdi olabilir ki? Anne-baba kendisinin olduğunu, mükemmele eriştiğini mi düşünüyor ki çocuğunun da mükemmel olmasını beklesin. Hem mükemmel ne demek, nasıl olunursa mükemmel olunur? Çok saçma geldi bu başlık. Yazının içeriği de şöyle başlıyordu "Başarılı, iyi eğitimli, saygılı ve mutlu çocuk yetiştirmek her anne babanın en büyük hayali." Bu cümleyi kuran öncelik sırasına dikkat etti mi bilmem ve sanmam ama bu cümleyi ben yazsam, ki yazmam, sıralamayı mutluluk>başarı olarak yapardım. Ben başarılı bir çocuk yetiştirmeyi hiç hayal etmedim. Çocuklarım için hayalini kurduğum tek şey onların mutlulukları. Elbette mutluluk kaynaklarının saygısızlık, gaddarlık, başarısızlık olmaması benim için çok önemli. Ama hayalim ileride hayatlarına dair seçimlerini dış koşulları düşünmeden rahatça yapabilecek ve bu seçimlerinden dolayı da hayat boyu mutlu olacak bireyler olmaları. Seçimleri dışında hayata dair her şeyden mutlu olmaları hayalim. 

Elimden geleni yapıyorum ama mükemmel anne değilim. Ben de sinirleniyorum, sabrediyorum, sabrediyorum, sabrediyorum ve sonunda taşıyorum, bağırıyorum, kızıyorum. Popolarına şaplak atıyorum, canlarını yakasım geliyor. Bununla gurur duymuyorum, bundan mutluluk duymuyorum. Aksine derin bir vicdan azabı duyuyorum. Geri dönüp dönüp o anı düşünüyorum. Her an aklıma gelebiliyor ve ben yine üzülüyorum yaptığıma. 

Çocukların okulunda bir anne-baba eğitim seminerine katılmıştım birkaç ay önce. Hem çocuk gelişimi hem de yaratıcı drama uzmanı eğitmenimiz bize bir oyun oynatmıştı. Veliler olarak 3 gruba ayrıldık. A grubu C grubuna bir cümle okuyor ancak ortalarında büyük gürültü ve görsel engel çıkaran B grubu var. Dolayısıyla A grubunun anlatmaya çalışması da C grubunun anlamaya çalışması da çok zorlaşıyor. Dönüşümlü olarak herkes A, B ve C gruplarında bulundu ve hepsini deneyimledi. Sonunda eğitmenimiz sordu "Anlatmaya çalışmak mı yoksa anlamaya çalışmak mı daha zordu?"  Hepimiz anlamaya çalışmanın daha zor olduğunu söyledik. Eğitmenimiz orada kilit mesajı verdi bize. İşte, dedi, çocuklarınız da dünyayı böyle anlamaya çalışıyor, onların anlamasını engelleyen o kadar çok engel var ki önlerinde. Bu empatiyi kurduğum anda orada boğazım düğümlendi, gözlerim doldu. Bu bir tokat gibi aniden sarstı beni. Bunu teorik olarak bilsem de onu deneyimlemek beni çok etkiledi. Çocukların anlamasını kolaylaştırmak, onlara yardımcı olmak ve en azından onların ne durumda olduklarını bilip ona göre davranmak, çocuk olduklarını hiç unutmamak bizim görevimiz. Aslında yapmamız gereken sadece bu. Dünyaya onların gözünden bakmayı becerebilmek ve birer yetişkin olarak onlara güven içinde olabilecekleri sınırları belirlemek. 

Bunları yazınca nasıl bir anne görüntüsü oluşturuyorum kafada, bilmiyorum ama rahat bir anneyim ben. Çocuklarını proje gibi gören, çocuğunda istemediği davranışlar oluştuğunda bunu kendi başarısızlığı olarak gören annelerden değilim. Elbette özeleştiri yapıyorum. Onu öyle yapmasaydım, diyorum. Ama çocuktur yapar. Gözümüzde büyütmemek gerek olumsuz davranışları. 

Misal bizimkiler dışarıda yerde çöp görseler "çok kötü bi yanlış" deyip çöp kutusuna atmaya kalkarlar ama evde peçetelerini, hatta bazen "ben bunu sevmedim" dedikleri yemekleri yerlere atarlar, bardakları, tabakları masadan aşağı bırakıverirler. Çok kızıyorum, tolerans edemeyeceğim bir günse bağırıyorum. Yine yapıyorlar. Her seferinde anlatıyorum bazen alıp çöpe atıyorlar bazen beni dinlemiyorlar bile. Ne yani şimdi benim projem çöktü mü? Çocuk onlar proje değil.

Çocuklarımıza vereceğimiz eğitime gereğinden fazla yoğunlaşmak onlara vereceğimiz sevgiden çalar bence. Yani bana göre önce sevgi, sonra eğitim nasılsa gelir...

(Bu arada sözünü ettiğim gazete yazısının içeriği başlıkla çok da ilintili değilmiş bu arada. Gazetelerde her zaman gördüğümüz anne-babaların çocuklarını yetiştirirken dikkat etmesi gerekenler özetlenmiş. Bu gazeteler bazen tıklanmak için başlıkları bayağı abartıyorlar.)